(VEN) - Trung tướng Nguyễn Chí Vịnh, Thứ trưởng Bộ Quốc phòng đã có bài viết nhan đề "Hội nghị Bộ trưởng Quốc phòng ASEAN mở rộng (ADMM+): Dấu ấn quan trọng trong hợp tác quốc phòng ASEAN” vừa đăng trên Thông tấn xã Việt Nam. VEN xin trích lược lại:
Năm 2010, Việt Nam đảm nhiệm cương vị Chủ tịch ASEAN. Sau hơn 20 năm đổi mới, mở cửa và hội nhập kinh tế quốc tế, dưới sự lãnh đạo của Đảng, đất nước ta đạt được nhiều thành tựu to lớn, sức mạnh tổng hợp của đất nước được tăng cường; chính trị - xã hội ổn định; độc lập chủ quyền, toàn vẹn lãnh thổ và quốc phòng - an ninh được giữ vững; vị thế của Việt Nam trên trường quốc tế ngày càng được nâng cao.
Thực hiện nhất quán đường lối đối ngoại độc lập tự chủ, hòa bình, hợp tác và phát triển; chính sách đối ngoại rộng mở, đa phương hóa, đa dạng hóa các quan hệ quốc tế với phương châm “Việt Nam là bạn, và là đối tác tin cậy của các nước trong cộng đồng quốc tế”, Việt Nam ngày càng được coi là mảnh “đất lành” cho các cơ chế hợp tác vì hòa bình, ổn định và phát triển đâm chồi nảy lộc. Trong lĩnh vực quốc phòng, Hội nghị Bộ trưởng Quốc phòng ASEAN mở rộng (ADMM+) là một ví dụ.
ADMM+ là cơ chế hợp tác quốc phòng cao nhất giữa Bộ trưởng Quốc phòng 10 nước ASEAN với 8 nước đối tác đối thoại là Trung Quốc, Nga, Mỹ, Ấn Độ, Nhật Bản, Hàn Quốc, Australia và New Zealand. Đây là những nước có vai trò quan trọng đối với an ninh ở khu vực châu Á - Thái Bình Dương nói riêng và thế giới nói chung.
Với vai trò là bộ phận quan trọng của cấu trúc an ninh khu vực, nên ngoài đối thoại mở và xây dựng, ADMM+ còn hướng tới vai trò là một diễn đàn cho sự hợp tác thực chất, hiệu quả và có ý nghĩa giữa ASEAN và các nước ngoài khu vực trong lĩnh vực quốc phòng an ninh.
Đầu tháng 5/2010, với chủ đề: “Tăng cường hợp tác quốc phòng ASEAN vì một khu vực ổn định và phát triển,” Hội nghị Bộ trưởng Quốc phòng các nước ASEAN lần thứ 4 (ADMM-4) được tổ chức tại Hà Nội và đạt được kết quả tốt đẹp.
Thành công nổi bật của ADMM-4 là việc hoàn tất các cơ sở pháp lý quan trọng cho việc ASEAN chủ động mở rộng hợp tác quốc phòng, an ninh với các nước đối tác đối thoại và giao cho Việt Nam tổ chức Hội nghị ADMM+ đầu tiên từ ngày 11-13/10/2010 tại Hà Nội. Đây là những nỗ lực vượt bậc, thể hiện ý chí và quyết tâm chính trị, tình đoàn kết ASEAN đồng thời là kết quả của quá trình chuẩn bị với nỗ lực chung của các nước ASEAN.
Hội nghị Quan chức Quốc phòng cấp cao ASEAN (ADSOM Retreat) vừa diễn ra tại TP.HCM ngày 5/8 đã đạt được đồng thuận về hai tài liệu quan trọng là dự thảo "Tuyên bố chung" của ADMM+ lần thứ nhất và văn kiện thảo luận “Tiềm năng, triển vọng và phương hướng hợp tác thiết thực trong khuôn khổ ADMM+”. Những tài liệu này có tính chất như tuyên ngôn chính trị, nguyện vọng hợp tác của ASEAN và các nước Cộng, trình bày những nét khái quát về cơ chế vận hành và chỉ ra tương lai của ADMM+.
Bên cạnh đó, các nước đã nhất trí cần làm cụ thể hơn cơ chế vận hành của tiến trình ADMM+, việc hình thành và hoạt động của các nhóm làm việc, các nhóm chuyên gia, chức năng nhiệm vụ của các quan chức quốc phòng cao cấp 18 nước tham gia ADMM+...
Mặc dù các Bộ trưởng Quốc phòng ASEAN và 8 nước cộng chưa họp với nhau và chưa chính thức đưa ra quan điểm chung về ADMM+, song bước đầu có thể hình dung một số quan điểm cơ bản sau:
Mục tiêu của ADMM+ là giúp các nước thành viên ASEAN cùng các nước đối tác đối thoại tăng cường sự tin cậy bằng quan hệ giữa các thiết chế quốc phòng thông qua tăng cường đối thoại và minh bạch; duy trì hòa bình và ổn định khu vực thông qua hợp tác quốc phòng và an ninh nhằm đối phó với những thách thức an ninh xuyên quốc gia; góp phần hiện thực hóa Cộng đồng Chính trị - An ninh ASEAN.
Việc tăng cường hợp tác quốc phòng, an ninh giữa các nước trong cơ chế ADMM+ nhằm tăng cường khả năng đối phó một cách hiệu quả với những thách thức an ninh đang nổi lên, trước mắt nên tập trung hiện thực hóa sáng kiến đối phó với các thách thức an ninh phi truyền thống. Sự hợp tác này cũng nhằm nâng cao năng lực quốc phòng, an ninh của từng nước nhằm bảo đảm an ninh quốc gia của nước mình.
Các nước thành viên ADMM+ tăng cường quan hệ quốc phòng trên cơ sở tôn trọng độc lập, chủ quyền, thống nhất, toàn vẹn lãnh thổ và lợi ích của nhau trong khuôn khổ của Hiến chương Liên hợp quốc và luật pháp quốc tế. Các nước cần thể hiện sự công khai và minh bạch trong chính sách quốc phòng, củng cố lòng tin lẫn nhau; kiên trì chính sách quốc phòng mang tính chất hòa bình, tự vệ, thể hiện ở chủ trương không sử dụng vũ lực hoặc đe doạ sử dụng vũ lực trong quan hệ quốc tế, giải quyết mọi bất đồng và tranh chấp với các quốc gia khác thông qua thương lượng hòa bình.
ADMM+ có những đặc điểm rất nổi bật, tạo nên sự khác biệt của tiến trình này, nó sẽ đem lại hiệu quả tích cực, nếu các bên cùng thực tâm hợp tác và có trách nhiệm với hòa bình, ổn định trong khu vực.
Trước hết là sự chênh lệch về trình độ phát triển và tiềm lực quốc phòng giữa các nước thành viên. ADMM+ bao gồm một số nước có tiềm lực quốc phòng mạnh nhất thế giới và những nước có tiềm lực quốc phòng loại trung bình và yếu. Tuy nhiên, khi tham gia diễn đàn, tất cả các nước thành viên đều bình đẳng. Cách đây không lâu, khó có thể hình dung được việc các nước có trình độ phát triển chênh lệch đến như vậy có thể cùng ngồi đối thoại, tôn trọng lẫn nhau, lắng nghe nhau để tìm ra những giải pháp đem lại lợi ích chung cho khu vực và từng nước.
Thứ hai, ADMM+ là một diễn đàn xây dựng và tăng cường lòng tin giữa các nước. Việc các Bộ trưởng Quốc phòng - người đứng đầu lực lượng quốc phòng, đại diện sức mạnh quân sự của mỗi nước, lại cùng nhau đối thoại, hợp tác để xây dựng lòng tin, hướng tới mục tiêu vì hòa bình, ổn định và phát triển, có ý nghĩa rất đặc biệt.
ADMM+ sẽ bổ sung cho các diễn đàn khu vực như Diễn đàn khu vực ASEAN (ARF), Hội nghị Thượng đỉnh Đông Á (EAS), các tiến trình ASEAN+ và Đối thoại Shangri La, đóng góp một cách hiệu quả cho tiến trình xây dựng lòng tin và duy trì hòa bình, ổn định và phát triển thịnh vượng của khu vực.
Thứ ba, ADMM+ là một diễn đàn công khai và minh bạch. Tại ADMM+, các nước cần công khai những gì họ mong muốn đối với khu vực của chúng ta và dự định thực hiện như thế nào. Các bên sẽ đưa ra quan điểm của mình, chắc chắn sẽ có sự khác biệt trong nhận thức cũng như biện pháp thực hiện, song cần bình tĩnh lắng nghe, không áp đặt ý muốn chủ quan, tích cực thảo luận, tìm ra giải pháp phù hợp. Không gì tốt hơn để xây dựng lòng tin bằng sự công khai minh bạch của các quốc gia, đặc biệt là trong lĩnh vực quân sự, quốc phòng.
Hội nghị ADMM+ đầu tiên sẽ được tổ chức tại Hà Nội vào trung tuần tháng 10/2010. Đây là một điểm nhấn trong năm Chủ tịch ASEAN của Việt Nam, góp phần khẳng định với bạn bè quốc tế chính sách quốc phòng mang tính chất hòa bình, tự vệ và tinh thần trách nhiệm cao của Việt Nam đối với hòa bình, ổn định trong khu vực và trên thế giới.
Một nội dung rất quan trọng sẽ được thảo luận tại ADMM+ là trao đổi các nguồn lực giữa ASEAN với các nước đối tác nhằm đối phó với các thách thức an ninh phi truyền thống. Gần đây, các vấn đề an ninh phi truyền thống có xu hướng gia tăng và đang tạo ra thách thức mới đối với hòa bình và ổn định của khu vực, đe dọa đến sự phát triển của tất cả các quốc gia.
Chỉ còn gần 2 tháng nữa, Hội nghị ADMM+ đầu tiên sẽ diễn ra tại Hà Nội. Trên cương vị nước chủ nhà, Việt Nam sẽ tiếp tục bàn bạc, trao đổi với các thành viên ASEAN và các đối tác tham gia ADMM+ để đạt được sự đồng thuận cao cho việc tổ chức thành công Hội nghị ADMM+ đầu tiên./.
TTXVN |