(VEN) - Qua số liệu báo cáo tình hình quản lý giết mổ, kiểm soát giết mổ của 48 chi cục thú y các tỉnh, thành phố, Cục Thú y - Bộ NN&PTNT cho biết, tính đến 15/6/2010, tổng số cơ sở, điểm giết mổ gia súc, gia cầm tại các địa phương nói trên là 17.129, trong đó số cơ sở giết mổ (CSGM) tập trung chỉ là 617, chiếm một tỷ lệ rất nhỏ (3,6%).
Điều này cho thấy, thời gian qua, các điểm giết mổ tư nhân đã phát triển ồ ạt mà không theo quy hoạch, cũng như không được cơ quan thú y kiểm soát, tạo ra những hệ quả đáng lo ngại về vệ sinh an toàn thực phẩm (VSATTP), khiến người tiêu dùng không khỏi… giật mình.
Theo Cục Thú y, trong số 617 CSGM tập trung này, các tỉnh phía Bắc chỉ có 198 cơ sở so với con số 429 cơ sở của các tỉnh phía Nam. Ngược lại, trong tổng số điểm giết mổ nhỏ lẻ là 16.512 điểm, thì các tỉnh phía Bắc lại có 11.704 điểm, chiếm đến 70,8% và cao gấp hơn 2,5 lần so với phía Nam. Trong tổng số hơn 17.129 cơ sở này, số cơ sở và điểm giết mổ được cơ quan thú y kiểm soát chỉ là 7.281.
Ông Đàm Xuân Thành, Cục phó Cục Thú y dẫn ra con số: Tại Hà Nội thời gian qua, trong tổng số 69 mẫu thịt lợn kiểm tra ngẫu nhiên, có 4 mẫu nhiễm khuẩn Sanmonella (vi khuẩn gây bệnh thương hàn) và 37 mẫu nhiễm khuẩn S.aureus (tụ cầu khuẩn gây bệnh tả, lị…); trong số 69 mẫu thịt gà có 6 mẫu nhiễm Salmonella và 41 mẫu nhiễm S.aureus, vượt quá giới hạn cho phép.
Ông Thành kết luận, những số liệu trên cho thấy, điều kiện giết mổ, vận chuyển và kinh doanh sản phẩm thịt gia súc gia cầm tươi sống tại các thành phố lớn hiện nay vẫn còn là một khâu rất yếu trong chuỗi cung cấp sản phẩm thịt đến người tiêu dùng.
Theo Cục Thú y, ngoài Pháp lệnh Thú y, Chính phủ và các Bộ, ban ngành đã ban hành nhiều văn bản chỉ đạo, cụ thể như: Chỉ thị số 30/2005/CT-TTg ngày 26/9/2005 của Thủ tướng Chính phủ về việc tăng cường công tác quản lý giết mổ gia súc, gia cầm đảm bảo VSATTP; Thông tư số 30/2009/TT-BNNPTNT ngày 4/6/2009 của Bộ trưởng Bộ NNPTNT ban hành quy định kiểm tra, giám sát vệ sinh thú y đối với sản xuất, kinh doanh sản phẩm động vật, giết mổ động vật làm thực phẩm… Cùng với đó là nhiều văn bản khác liên quan đến quản lý giết mổ, VSATTP đối với thực phẩm có nguồn gốc động vật và khoảng 50 quy trình, tiêu chuẩn ngành liên quan đến điều kiện vệ sinh thú y CSGM, cơ sở chăn nuôi đã được ban hành.
Tuy nhiên cho đến nay, nhiều tỉnh, thành phố, đặc biệt là các tỉnh phía Bắc, trong đó có cả TP.Hà Nội vẫn chưa quy hoạch, xây dựng được hệ thống giết mổ tập trung. “Điều này chứng tỏ, cùng một hệ thống văn bản pháp luật và có sự chỉ đạo thống nhất của Chính phủ, các Bộ, ngành liên quan, nếu địa phương nào có sự chỉ đạo thường xuyên và liên tục thì có thể thực hiện tốt công tác quy hoạch, xây dựng hệ thống giết mổ tập trung, kiểm soát giết mổ và kiểm soát kinh doanh thực phẩm có nguồn gốc động vật đảm bảo VSATTP cho người tiêu dùng”, ông Thành khẳng định.
Một số tỉnh, thành phố như Hà Nội, Hà Nam, Vĩnh Phúc, Hải Phòng… đã xây dựng được một số CSGM gia cầm nhưng chỉ hoạt động được một thời gian ngắn rồi rơi vào đình đốn và phải đóng cửa hoặc hoạt động cầm chừng do sản phẩm sau giết mổ ở đây không thể cạnh tranh được về giá với các điểm giết mổ tự do, gây tốn kém và thiệt hại cho nhà đầu tư.
Một số địa phương khác tuy có CSGM nhưng thực chất lại chỉ là “nơi tập kết” giết mổ với số lượng rất lớn gia súc trên một mặt bằng chật hẹp, số lượng người tham gia giết mổ quá đông, gây ô nhiễm sản phẩm và ô nhiễm môi trường nghiêm trọng.
Đó là chưa kể đến hầu hết các tỉnh hiện nay đều chưa thực hiện được đúng quy trình kiểm soát giết mổ do lực lượng cán bộ quá mỏng. Một cán bộ phải phụ trách nhiều điểm giết mổ hoặc chỉ có 1-2 cán bộ kiểm soát tại các cơ sở tập trung giết mổ dẫn đến tình trạng kiểm tra qua loa, “ném đá ao bèo”.
Ngoài ra, đầu tư cho hoạt động giám sát VSATTP vẫn tiếp tục không được coi trọng đúng mức. Ông Thành cho biết, đến nay cả nước mới chỉ có 4-5 chi cục thú y được đầu tư thiết bị kỹ thuật hiện đại phục vụ cho hoạt động kiểm tra, giám sát VSATTP. Tuy nhiên, số ít này cũng hoạt động thiếu đồng bộ và hiệu quả không cao.
Để đảm bảo VSATTP, bảo vệ sức khoẻ người tiêu dùng, thời gian tới, mục tiêu đặt ra là tất cả các loại thịt gia súc, gia cầm lưu thông, buôn bán trên thị trường phải được lấy từ các CSGM đủ điều kiện vệ sinh thú y, có dấu kiểm soát giết mổ và phải được vận chuyển bằng phương tiện chuyên dụng. Cục Thú y cho biết, căn cứ vào điều kiện kinh tế, xã hội tại từng địa phương, cục sẽ có văn bản đề nghị xây dựng lộ trình quy hoạch, đầu tư xây dựng hệ thống giết mổ tập trung và quản lý, giám sát việc kinh doanh thịt gia súc, gia cầm chặt chẽ hơn nữa nhằm đảm bảo an toàn cho người tiêu dùng và bảo vệ quyền lợi cho các nhà đầu tư./.
Nguyễn Tiến Dũng |