(VEN) - Ngày 11/5, Cục Công nghiệp địa phương (Bộ Công Thương) đã tổ chức Hội thảo Giới thiệu và xin ý kiến của các, ngành địa phương về dự thảo quyết định của Thủ tướng Chính phủ ban hành một số cơ chế chính sách hỗ trợ phát triển cụm công nghiệp (CCN).
Đánh giá chung của Bộ Công Thương cho biết, việc ban hành cơ chế, chính sách ưu đãi hỗ trợ phát triển CCN trong bối cảnh hiện nay là rất cần thiết. Bởi theo báo cáo của các địa phương, tính đến ngày 31/12/2009 trên địa bàn cả nước đã quy hoạch phát triển 1.872 CCN với diện tích đất tương ứng là 76.520ha. Trong đó, có 918 CCN đã được thành lập và đang hoạt động với diện tích đất tương đương 40.597ha. Tuy nhiên, diện tích đất công nghiệp đã cho thuê chỉ chiếm khoảng 7.510ha, chiếm 26,4% diện tích đất công nghiệp của cụm. Ngoài ra, không như các CCN, hầu hết các CCN đều nằm ở vị trí không thuận lợi về giao thông, cơ sở hạ tầng còn kém phát triển,…
Để khắc phục tình trạng này, những năm qua Nhà nước cũng đã ban hành nhiều cơ chế, chính sách nhằm phát triển kinh tế xã hội nói chung và phát triển CCN nói riêng được thể hiện trong: Luật Đầu tư, Luật Đất đai, Luật Thuế thu nhập DN,… Ngoài ra, một số địa phương cũng có những chính sách cụ thể tạo điều kiện thuận lợi cho phát triển CCN. Cụ thể, đã có trên 40 địa phương ban hành cơ chế chính sách ưu đãi nhằm phát triển CCN nói chung như: Hỗ trợ đầu tư hạ tầng thiết yếu; hỗ trợ kinh phí đền bù giải phóng mặt bằng (Nghệ An hỗ trợ đền bù 100 triệu đồng/ha, Thanh Hóa 30%, Thừa Thiên Huế 10% thông qua hình thức trừ dần vào thuế đất…); hỗ trợ đào tạo lao động; hỗ trợ vay vốn tín dụng đầu tư phát triển (Phú Yên, Hải Dương, Bến Tre,…); hỗ trợ di dời…
Tuy nhiên, dường như những cơ chế, chính sách trên vẫn chưa đủ hấp dẫn để thu hút các nhà đầu tư bỏ vốn đầu tư hạ tầng các CCN cũng như đầu tư sản xuất kinh doanh trong CCN,… và hơn thế nữa, các chính sách trên vẫn chưa đủ “ưu đãi” giống như ưu đãi đối với các khu công nghiệp.
Cụ thể, tại Nghị định số 108/2006/NĐ-CP quy định đầu tư kinh doanh hạ tầng và đầu tư sản xuất trong CCN, điểm công nghiệp, cụm làng nghề nông thôn thuộc danh mục lĩnh vực ưu đãi đầu tư. Trong khi đó, đầu tư xây dựng, kinh doanh kết cấu hạ tầng khu công nghiệp lại thuộc lĩnh vực đặc biệt ưu đãi đầu tư; dự án đầu tư trong khu công nghiệp (không phân biệt ngành nghề, lĩnh vực) được hưởng các ưu đãi như đầu tư vào địa bàn kinh tế - xã hội khó khăn,… Đây cũng là một trong những nguyên nhân chính dẫn đến các CCN vẫn chưa phát triển tương xứng với tiềm năng và chưa thu hút được nhiều DN nhỏ và vừa vào hoạt động tại các CCN.
Từ những hạn chế trên, Thủ tướng Chính phủ đã có ý kiến chỉ đạo tại Văn bản số 165/VPCP-KTN ngày 11/1/2010, yêu cầu Bộ Công Thương phối hợp với các Bộ ngành, địa phương triển khai nghiên cứu xây dựng Quyết định cơ chế, chính sách hỗ trợ phát triển CCN. Đến nay, sau vài tháng triển khai, dự thảo đã được 10/11 Bộ, ngành có liên quan và 46/63 địa phương góp ý xây dựng.
Nội dung chủ yếu của quyết định được đề cập tại 3 chương và 13 điều. Theo đó, chương I gồm 3 điều. Điều 1, 2 quy định về phạm vi điều chỉnh và đối tượng áp dụng. Điều 3 quy định một số ưu đãi đầu tư cho CCN giống như đối với khu công nghiệp theo Luật Đầu tư và Nghị định 108/2006/NĐ-CP của Chính phủ. Về vấn đề này, đa số các đại biểu đều tán thành cho rằng, việc ưu đãi đối với CCN là thực sự cần thiết để ngang bằng, thậm chí phải được ưu tiên hơn đối với khu công nghiệp. Điều đó sẽ tạo điều kiện cho các nhà đầu tư xây dựng và hoàn thiện cơ sở hạ tầng, thúc đẩy thu hút đầu tư, đồng thời đảm bảo sự ưu đãi của Nhà nước đối với các CCN.
Chương II là những quy định cụ thể gồm 7 điều (từ điều 4 đến điều 10). Trong đó, tại Điều 6: Điều kiện đối với các địa phương được hỗ trợ vốn đầu tư từ ngân sách trung ương quy định các điều kiện để xác định địa phương được ngân sách trung ương hỗ trợ vốn phải là địa phương có điều kiện kinh tế - xã hội khó khăn thể hiện ở 2 chỉ tiêu: Tỷ lệ bổ sung cân đối từ ngân sách trung ương cho ngân sách địa phương so với chi ngân sách địa phương lớn hơn 60%; Tỷ lệ công nghiệp trong GDP của địa phương thấp hơn tỷ trọng công nghiệp trong GDP của cả nước ít nhất 10%. Với nội dung này, nhiều ý kiến cho rằng không nên sử dụng các tiêu chí, điều kiện hỗ trợ phát triển khu công nghiệp để đưa ra các tiêu chí, điều kiện hỗ trợ CCN và nhiều địa phương đề nghị hạ thấp các tiêu chí trên để địa phương được hưởng các chính sách ưu đãi.
Tại Điều 8 (chương II) quy định mức hỗ trợ vốn đầu tư từ ngân sách trung ương cho xây dựng hạ tầng CCN ở các địa phương quy định không quá 10 tỷ đồng/cụm và không quá 100 tỷ đồng cho 1 tỉnh. Với nội dung này, nhiều địa phương đã đề nghị nâng mức hỗ trợ lên tới 150-200 tỷ đồng/1 tỉnh, hay mức hỗ trợ được tính theo quy mô diện tích hoặc tỷ lệ % của quy mô diện tích cụm, theo đó mức hỗ trợ cho mỗi cụm có thể lên tới 10-20 tỷ đồng và thậm chí 30 tỷ đồng/cụm,…
Từ những ý kiến đóng góp trên, Thứ trưởng Bộ Công Thương Nguyễn Nam Hải cho biết sẽ cân nhắc và hoàn thiện vào Quyết định để trình Chính phủ trong thời gian tới./.
Nguyễn Hòa |