(VEN) - Định hướng nêu trên được ông Trần Ngọc Chính, Chủ tịch Hội Quy hoạch phát triển đô thị Việt Nam, Ủy viên Ban Chỉ đạo quy hoạch và đầu tư xây dựng vùng thủ đô Hà Nội, nhấn mạnh tại “Hội nghị bàn về Cơ hội đầu tư từ các dự án phía Tây - Hà Nội”, vừa được Hội Truyền thông Hà Nội phối hợp với Hội Quy hoạch phát triển đô thị Việt Nam tổ chức ngày 28/8/2010.
Vùng thủ đô Hà Nội được xác định về mặt địa lý có diện tích 13.436km2, bao gồm Hà Nội mở rộng và các tỉnh Bắc Ninh, Vĩnh Phúc, Hải Dương, Hưng Yên, Hòa Bình và Hà Nam.
Định hướng phát triển Vùng thủ đô Hà Nội tầm nhìn đến năm 2020 đã được xác định sẽ trở thành một vùng kinh tế tổng hợp lớn của Việt Nam và khu vực châu Á - Thái Bình Dương có sự phát triển năng động, chất lượng đô thị cao, môi trường đầu tư thuận lợi, phát triển bền vững; là trung tâm chính trị, văn hóa xã hội, lịch sử khoa học, giáo dục, đào tạo và giao liên quốc tế lớn của Việt Nam.
Với định hướng mục tiêu như vậy, Vùng thủ đô Hà Nội có vai trò cũng như khả năng tác động lan tỏa, kết nối phát triển kinh tế, xã hội… rất lớn không chỉ ở phạm vi trong nước mà còn ở tầm khu vực và thế giới. Vì vậy, khi nghiên cứu quy hoạch xây dựng phát triển đô thị trong Vùng thủ đô Hà Nội, các nhà qui hoạch cho rằng, cần phải xem xét mối liên quan đến không gian lãnh thổ của cả Vùng kinh tế trọng điểm phía Bắc, của cả nước, của khu vực và quốc tế.
Xét ở khía cạnh tổ chức không gian đô thị, để thực hiện được tầm nhìn mục tiêu đã đặt ra, ông Trần Ngọc Chính cho rằng: “Vùng thủ đô Hà Nội cần phát triển thành vùng đô thị đa cực tập trung theo hướng liên kết không gian giữa TP. Hà Nội (vùng đô thị hạt nhân trung tâm đóng vai trò chủ đạo gắn với các vùng phụ cận) và các tỉnh xung quanh với vai trò là vùng phát triển đối trọng (trong đó các đô thị tỉnh lỵ là các hạt nhân của vùng phát triển đối trọng). Phương hướng phát triển đô thị của Vùng thủ đô như vậy là nhằm thúc đẩy sự phát triển kinh tế, xã hội của các đô thị tỉnh lỵ, phát huy vai trò và tiềm năng của các đô thị tỉnh lỵ thông qua việc phát triển hạ tầng kỹ thuật và xã hội, giảm sự tập trung quá tải vào Hà Nội”.
Hà Nội với vai trò đô thị hạt nhân chủ đạo, đồng thời là trung tâm chính trị, hành chính của quốc gia, là trung tâm văn hóa, thương mại, tài chính, dịch vụ, công nghệ cao, các cơ quan nghiên cứu, và là trung tâm du lịch của toàn vùng. Theo đó, ông Chính đề xuất khu đô thị trung tâm Hà Nội nên được xác định gồm có khu vực nội đô (giới hạn từ toàn bộ khu vực tả ngạn sông Hồng đến đường vành đai xanh sông Nhuệ) và hai chuỗi khu đô thị gồm chuỗi đô thị phía Tây Hà Nội (các khu vực giáp ranh Đan Phượng, Hoài Đức, Từ Liêm; giáp ranh giữa Hà Đông, Từ Liêm và Thanh Oai; giáp ranh giữa Thanh Trì, Thường Tín) và chuỗi đô thị phía Bắc sông Hồng (gồm Mê Linh, Đông Anh, quận Long Biên, và huyện Gia Lâm).
Trên cơ sở định hướng phát triển đô thị đa cực tập trung, trong Vùng thủ đô Hà Nội nên xác định vùng đô thị hóa mạnh, bao gồm không gian các đô thị công nghiệp, dịch vụ phát triển kết nối về phía Đông; không gian các đô thị du lịch, đào tạo, công nghệ cao phát triển kết nối về phía Tây; và hình thành các trục không gian kinh tế - đô thị đối trọng Đông – Tây. Và xác định vùng động lực phát triển kinh tế, công nghiệp, dịch vụ tập trung trên trục kinh tế giữa đô thị hạt nhân Hà Nội với TP. Hải Phòng và TP. Hạ Long (Quảng Ninh); trong đó, đô thị Hải Dương sẽ đóng vai trò đô thị trung tâm cấp vùng phát triển công nghiệp nhẹ, kỹ thuật cao và hỗ trợ phát triển các loại hình công nghiệp chế biến của vùng đồng bằng phía Nam – Đông Nam đồng bằng sông Hồng.
Vùng đô thị hạt nhân là Hà Nội mở rộng, sẽ lựa chọn các hình thức phát triển theo hướng kiểm soát gia tăng dân số và đất đai, tập trung hình thành các trung tâm thương mại tài chính lớn của quốc gia, phát triển các khu nghiên cứu, đào tạo công nghệ cao, trung tâm văn hóa lớn; thúc đẩy các vùng có tiềm năng phát triển mở rộng Thủ đô thông qua phát triển một số trung tâm đô thị, du lịch, nghiên cứu, đào tạo và các hoạt động công nghệ cao, hạn chế công nghiệp tập trung lớn và kiểm soát việc bảo vệ môi trường. Vùng phụ cận đô thị hạt nhân được xác định trong phạm vi bán kính 25-30km có chức năng hỗ trợ phát triển và mở rộng đô thị trung tâm, là các vùng giao thoa, lan tỏa sự phát triển giữa thủ đô Hà Nội và các tỉnh lân cận. Vai trò của các vùng phụ cận là tạo các vành đai xanh cung cấp các sản phẩm nông nghiệp, thực phẩm… cho thủ đô và phát triển các ngành tiểu thủ công nghiệp, làng nghề truyền thống và dịch vụ du lịch văn hóa, sinh thái…
Vùng phát triển đối trọng của đô thị hạt nhân xác định trong phạm vi bán kính từ 30-60km, nên hình thành theo 3 phân vùng lớn với các trung tâm tỉnh lỵ là các hạt nhân phát triển. Theo đó, vùng đối trọng phía Tây của thủ đô Hà Nội là Hòa Bình có một phần địa hình bán sơn địa, cảnh quan thiên nhiên phong phú, đa dạng, có nhiều tiềm năng có thể quy hoạch phát triển các khu du lịch, nghỉ dưỡng, làng văn hóa…, đồng thời có thể bố trí các công trình đầu mối hạ tầng kỹ thuật; vùng đối trọng phía Đông và Đông Nam Hà Nội bao gồm các tỉnh đồng bằng sông Hồng và duyên hải Bắc bộ như Bắc Ninh, Hưng Yên, Hải Dương, Hà Nam nằm trên các trục kinh tế nối thủ đô Hà Nội với các cảng biển Bắc bộ có tiềm năng phù hợp với việc phát triển nông nghiệp và công nghiệp; vùng phát triển đối trọng phía bắc Đông Bắc gồm khu vực phía bắc sông Hồng và dọc theo hành lang trục đường 18 chủ yếu là vùng bán sơn địa thuộc tỉnh Vĩnh Phúc, tại đây có tiềm năng về quỹ đất gò đồi rất phù hợp cho việc hình thành phát triển các khu vực công nghiệp, dịch vụ đô thị…/.
Lan Ngọc |